Een mooi groen gazon valt of staat met een vlakke ondergrond. Als uw tuin vol hobbels, kuilen en verzakkingen zit, wordt maaien lastig, blijven er plassen staan en krijgt het gras het zwaar. Het goede nieuws: in veel gevallen kunt u uw tuin prima zelf egaliseren. En als het werk toch te groot is, kun u altijd kiezen voor uitbesteden.
In dit artikel leest u stap voor stap hoe u uw tuin weer egaal en vlak krijgt en;
- Waarom egaliseren zo belangrijk is
- Hoe u zelf kleine en grotere oneffenheden herstelt
- Wanneer het slimmer is om het egaliseren uit te besteden
Waarom een egaal gazon zo belangrijk is
Een hobbelige tuin is niet alleen minder mooi, hij zorgt ook voor praktische problemen.
Comfort en gebruiksgemak
Op een vlak gazon loopt, speelt en zit het simpelweg prettiger. Geen onverwachte kuilen waar u in stapt, geen scheve stoelen of een trampoline die wankel staat.
Makkelijker maaien
Een grasmaaier werkt het best op een egale ondergrond. Op hobbels “hapt” de maaier snel in de grasmat, waardoor kale plekken ontstaan. In kuilen blijft het gras juist staan. Een vlak gazon geeft een strak maairesultaat.
Betere waterafvoer
In kuilen blijft water staan, met modderige plekken en mosvorming als gevolg. Op een gelijkmatige ondergrond kan regenwater beter wegzakken en aflopen.
Gezond gras
Wortels groeien het liefst in een gelijkmatige laag met voldoende lucht, water en voeding. Waar de grond verzakt of te hard is, blijft gras achter in groei en krijgt mos en onkruid meer kans. Een vlakke bodem helpt uw gazon om dicht, sterk en frisgroen te worden.
Eerst kijken: hoe ongelijk is uw tuin?
Niet elk gazon vraagt om hetzelfde werk. Het is daarom handig om eerst in kaart te brengen hoe groot de oneffenheden zijn.
Oorzaken van een hobbelig gazon
Een gazon wordt zelden “in één keer” hobbelig. Meestal gaat het geleidelijk:
- De bodem klinkt in na aanleg van de tuin
- Er is in het verleden slecht geëgaliseerd of onvoldoende aangedrukt
- Mollen, honden en kinderen hebben sporen achtergelaten
- Boomwortels duwen de grond omhoog
- Zwaar materieel (bijvoorbeeld bij een verbouwing) heeft sporen of kuilen gemaakt
Bepalen hoeveel werk het is
Gebruik een lange rechte lat, plank of een rechte balk en leg deze op verschillende plekken op het gazon. Kijk hoeveel ruimte er onder de lat ontstaat.
Grofweg kunt u onderscheid maken in drie situaties:
- Lichte oneffenheden (1-3 cm)
Het gazon oogt wel netjes, maar voelt wat onrustig als u eroverheen loopt. Dit is vaak goed op te lossen met een laagje zand/aarde en eventueel wat bijzaaien. - Middelgrote hoogteverschillen (3-10 cm)
U ziet duidelijk hobbels en kuilen. De maaier loopt vast, er blijven plassen staan of sommige stukken liggen echt hoger. Hier is vaak meer werk nodig: delen van de grasmat optillen of de bovenlaag opnieuw opbouwen. - Grote niveauverschillen / verzakte tuin
De hele tuin loopt scheef, er zitten diepe kuilen in of de bodem is op meerdere plekken ingezakt. In dat geval is het meestal beter om de tuin helemaal opnieuw op te bouwen en te egaliseren.
Hoe zwaarder de situatie, hoe groter de kans dat het verstandig is om (een deel van) het werk uit te besteden.
Zelf uw tuin egaliseren: wat heeft u nodig?
Voor het egaliseren van uw tuin of gazon gebruikt u in de basis:
- Schop of spitvork
- Hark (liefst een brede gazonhark)
- Kruiwagen
- Lange rechte lat, houten plank of aluminium rei
- Gazonwals (te huren) of een alternatief om aan te drukken
- Tuinaarde, eventueel gemengd met (scherp) zand
- Graszaad of graszoden als u de toplaag vernieuwt
Zorg dat u deze materialen vooraf in huis heeft. Werkt u met graszoden, plan dan de levering op de dag dat u klaar bent met egaliseren, zodat u de zoden direct kunt leggen.
Lichte oneffenheden egaliseren (toplaag bijwerken)
Is uw gazon verder gezond, maar net niet egaal? Dan hoeft u meestal niet alles eruit te halen. U kunt de bovenlaag bijwerken.
Stap 1. Het gazon kort maaien en schoonmaken
Maai het gras een stuk korter dan normaal. Zo ziet u beter waar de hobbels en kuilen zitten en kan het egaliseermengsel makkelijker tussen de sprieten zakken. Hark vervolgens bladeren, takjes en los vuil weg.
Stap 2. Mengsel maken en dun aanbrengen
Maak een mengsel van tuinaarde en zand. Op zwaardere grond (klei) mag het aandeel zand wat hoger zijn, op lichte zandgrond is extra aarde juist fijn voor voeding en structuur. Een vergelijkbaar mengsel is ook te verkrijgen als kant en klaar product.
Breng het mengsel aan op de lagere plekken. Begin met een dunne laag van ongeveer 0,5 tot 1 cm. U ziet de grassprieten dan nog door het mengsel heen steken.
Stap 3. Verdelen en uitvlakken
Gebruik een rechte lat, rei of brede plank om het mengsel uit te vlakken. Leg de lat op het oppervlak en trek deze met een zigzagbeweging over de grond. Het doel is dat kuilen worden opgevuld en kleine bulten verdwijnen, zodat het geheel gelijkmatiger wordt.
Werk bij voorkeur op een droge dag, zodat het mengsel goed te verwerken is.
Stap 4. Eventueel doorzaaien
Zijn er plekken waar weinig gras staat of waar u toch een kale plek ziet ontstaan? Zaai deze dan licht bij met graszaad. Hark het zaad heel zachtjes in en druk het licht aan.
Stap 5. Water geven en inklinken
Geef het hele gazon voorzichtig water. Door het water zakt het mengsel tussen de grassprieten en klikt de bodem iets in. Laat het gazon de komende weken zoveel mogelijk met rust.
Na een aantal weken kunt u beoordelen of de bodem al vlak genoeg is. Ziet u nog lichte kuiltjes, dan kunt u deze methode nog een keer herhalen. Vaak zijn één of twee rondes voldoende voor een zichtbaar vlakker gazon.
Groot hoogteverschil? De hele tuin egaliseren
Zijn de oneffenheden te groot om met een beetje zand en aarde te corrigeren, dan is het tijd voor grondiger werk. U pakt dan niet alleen de bovenlaag, maar de hele opbouw van de tuin aan.
Stap 1. Oude grasmat verwijderen
Bij een sterk verzakt of hobbelig gazon is het meestal nodig om de grasmat te verwijderen. Dat kan op verschillende manieren:
- Met een schop zoden uitsteken
- Een graszodensnijder gebruiken
- Een deel van de toplaag afgraven
Verwijder zoveel mogelijk wortels, onkruid en oude grasresten. Hoe schoner de ondergrond, hoe beter uw nieuwe gazon straks wordt.
Stap 2. Grond uitgraven, ophogen of afvoeren
Breng de grond eerst grofweg op de gewenste hoogte. Dat kan betekenen dat u op sommige plekken grond moet afgraven en elders juist moet ophogen.
Let daarbij op:
- Eventuele bestrating of terrassen waar u op wilt aansluiten
- Drempels, schuren of andere vaste punten in de tuin
Stap 3. Afschot en verdeling bepalen
Een tuin hoeft niet volledig waterpas te zijn. Sterker nog, een heel klein afschot is vaak wenselijk, zodat regenwater niet bij de woning of op het gazon blijft staan maar kan weglopen.
Gebruik een waterpas of lange rei om te controleren of de tuin licht afloopt richting een logisch afvoerpunt, bijvoorbeeld de straatkant, border of een lager gelegen stuk tuin.
Stap 4. Grond egaliseren en aanwalsen
Hark de grond zorgvuldig vlak en verwijder grotere kluiten, stenen en wortels. Daarna drukt u de grond aan:
- Met een gazonwals
- Of door er met uw lichaamsgewicht stap voor stap overheen te stampen
Stap 5. Voorbereiden op een nieuw gazon
Is de tuin eenmaal vlak, dan kunt u de toplaag klaarmaken voor een nieuw gazon:
- Voor graszaad: zorg voor een fijne, kruimelige bovenlaag
- Voor graszoden: maak de bodem vlak, iets vochtig en vrij van stenen en kluiten
Nazorg: zo blijft uw tuin vlak
Na het egaliseren is het werk nog niet helemaal klaar. De grond zal de eerste tijd nog wat inklinken en het gras moet zich herstellen of helemaal opnieuw groeien.
Inklinken en bijwerken
Het is normaal dat de bodem in de eerste maanden nog iets zakt. Ziet u later toch nog een kuiltje ontstaan, dan kunt u dit eenvoudig bijwerken met een kleine hoeveelheid zand/aarde en eventueel wat graszaad.
Water geven
Op nieuwe aangevulde stukken droogt de grond sneller uit. Houd deze zones goed in de gaten en geef water wanneer nodig, vooral als u net heeft gezaaid of graszoden heeft gelegd.
Maaien
Maaien doet u pas zodra het gras voldoende is gegroeid en de bodem stevig aanvoelt. Maai de eerste keren niet te kort en vermijd betreding op kletsnatte grond. Zo voorkomt u dat u direct weer sporen en kuilen maakt.
Zelf doen of laten doen?
Niet elke tuin en niet elke situatie is hetzelfde. Soms is zelf egaliseren prima te doen, soms is uitbesteden verstandiger.
Wanneer kunt u het prima zelf?
- Uw tuin relatief klein tot middelgroot is
- Het vooral gaat om lichte tot middelgrote oneffenheden
Wanneer is uitbesteden slimmer?
- Uw tuin sterk verzakt is of grote hoogteverschillen heeft
- Het om een groot oppervlak gaat
- De bodem erg zwaar is (bijvoorbeeld kleigrond)
- Er machines nodig zijn, zoals een minigraver, shovel of tuinfrees
- U het egaliseren direct wilt combineren met de aanleg van een nieuw gazon
Tuin laten egaliseren door Tuin en Gras
Wilt u zeker weten dat uw tuin strak, egaal en klaar voor een mooi gazon wordt opgeleverd? Dan kunt u het egaliseren laten doen door onze vakmensen
Wat wij voor u kunnen betekenen:
- Beoordeling van uw huidige tuin en ondergrond
- Advies over de beste aanpak voor uw situatie
- Professioneel egaliseren met de juiste machines
- Direct nieuwe graszoden te laten leggen
- Alles in één keer goed geregeld, van grondwerk tot groene grasmat
Voordelen van uitbesteden
- Perfect vlak eindresultaat
- U bespaart tijd en zwaar lichamelijk werk
- De juiste opbouw van de bodem, zodat uw gazon lang mooi blijft
- Direct te combineren met hoogwaardige graszoden
Wilt u weten wat er in uw tuin mogelijk is? Neem dan vrijblijvend contact met ons op voor advies of een offerte op maat.